Όγδοο: Η ποίηση στη μουσική μέσα από τρεις μοναδικές μουσικές παραγωγές (Μέρος Β’)

Είναι κοινός τόπος πως έχουμε στο μυαλό μας την ποίηση ως ένα είδος αναγνώσματος δυσπρόσιτο και ξένο, πολλές φορές δυσνόητο, από το οποίο απομακρυνόμαστε γιατί δεν μας είναι οικείος χώρος. Δυστυχώς δεν έχουμε αγκαλιάσει την ποίηση όσο θα έπρεπε και δεν την έχουμε εντάξει στην καθημερινή μας ζωή ως κάτι απαραίτητο, ως κάτι προσοδοφόρο, ως ένα είδος δηλαδή που μπορεί να συμβάλλει στην προσωπική μας πνευματική και ψυχική ευεξία. Η ποίηση, είναι πραγματικά μία όαση τρυφερότητας, ένας τόπος επαφής με άλλους κόσμους μακρινούς και φανταστικούς, είναι η έξοδος διαφυγής από έναν κόσμο πολλές φορές πεζό και μίζερο. Πόσο μάλλον όταν αυτή συνδυάζεται με την μουσική και ανοίγει φτερά σε μακρινές πολιτείες.Περισσότερα

Πέτρος Θ. Πιζάνιας, Η Ελληνική επανάσταση 1821-1830, Εκδόσεις Εστία

Αυτή την χρονιά-ορόσημο για το ελληνικό έθνος, το αναγνωστικό κοινό βλέπει μία πληθώρα αναλύσεων ως προς τα γεγονότα της επανάστασης και εδώ παρουσιάζεται ένα από τα εξέχοντα βιβλία που εκδόθηκαν από έναν πολύ έγκυρο ερευνητή που έχει μελετήσει όσο λίγοι αυτήν την εποχή. Ο ερευνητής Πέτρος Θ. Πιζάνιας, που ήδη είχε εντρυφήσει στην περίοδο της Τουρκοκρατίας σε άλλο του  πόνημα, με αυτό το εξαιρετικά διδακτικό βιβλίο ξετυλίγει όλη την ιστορία της επανάστασης. Μια ιστορία που αναφέρεται σε όλη την ταραγμένη περίοδο, δηλαδή από την έκρηξη της επανάστασης μέχρι και την λήξη της με όλες τις ενδιάμεσες ταραχώδεις στάσεις που έλαβαν χώρα και έτσι μας προσφέρει μία μελέτη εμπεριστατωμένη και άκρως αναλυτική όπου μαθαίνουμε για όλες τις πτυχές του αγώνα και εντρυφούμε σε πληροφορίες και γνώσεις γνωστές και άγνωστες. Πρόκειται για ένα σύγγραμμα πλούσιο σε συγγραφικό υλικό και βιβλιογραφία, δεδομένα απαραίτητα που πλαισιώνουν όλα αυτά που ένας αναγνώστης θα ήθελε να γνωρίζει.Περισσότερα

Κρίστιαν Μπέρκελ, Η μηλιά, Εκδόσεις Μικροσκόπιο

Διαβάζοντας όλο και περισσότερο για την περίοδο του μεσοπολέμου και μελετώντας κανείς τόσο τα ιστορικά όσο και τα μυθιστορηματικά βιβλία που γράφτηκαν κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης συγκυρίας, ανακαλύπτει πόσο η ατομική ευθύνη του καθενός και της καθεμιάς τελικά οδήγησε στην άνοδο του ναζισμού. Μία κοινωνία βρισκόταν σε αναβρασμό λόγω των ιστορικών γεγονότων με την απώλεια εισοδήματος, τη ραγδαία αύξηση της ανεργίας και τον πληθωρισμό που κάλπαζε και προκαλούσε φτώχεια και ανέχεια. Αυτά είναι πραγματικά γεγονότα που κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει ούτε και να αγνοήσει. Ωστόσο, το να οδηγείς στην πυρά μια συγκεκριμένη μερίδα ανθρώπων – τους Εβραίους εν προκειμένω – για όλα τα δεινά που σου συμβαίνουν, είναι κάτι εντελώς διαφορετικό που αξίζει να αναλυθεί. Ο Μπέρκελ μάς παρουσιάζει την άλλη όψη του νομίσματος με δύο ανθρώπους που βιώνουν πλήρως και με απόλυτη συναίσθηση όσα συμβαίνουν γύρω τους.Περισσότερα

Επίκτητος, Η ελευθερία, Εκδόσεις Δώμα

Η φιλοσοφία μου χάρισε την ετοιμότητα να αντιμετωπίσω οποιαδήποτε στροφή της μοίρας, θα μας πει ο Διογένης ο Κυνικός -και πόσο δίκιο έχει. Διαβάζοντας κλασικούς και σύγχρονους φιλοσόφους δεν κερδίζουμε απλά την επαφή με ένα βιβλίο, ερχόμαστε σε επαφή με μια ολόκληρη κοσμοθεωρία για το πώς κινούμαστε, τι σκεφτόμαστε, πώς αντιδρούμε σε δυσκολίες και προβλήματα που εμφανίζονται. Το βιβλίο αυτό, το οποίο και αποτελεί οδηγό για την ελευθερία μας ως άνθρωποι και ένα απόλυτα χρήσιμο εγχειρίδιο που ξεπερνά τον χρόνο, είναι μια ελεγεία στην έννοια της ελευθερίας έτσι όπως την αντιλαμβάνεται ο συγγραφέας της και μας την μεταφέρει στο σήμερα ως κάτι διαχρονικό και επίκαιρο που δεν έχει ημερομηνία λήξης. Ο Επίκτητος υπήρξε στωικός φιλόσοφος και ιδρυτής της φιλοσοφικής σχολής της Νικόπολης και σαφώς με το έργο του επηρέασε μεταγενέστερους Έλληνες και Ρωμαίους φιλοσόφους.Περισσότερα

Ελίν Πελίν, Τα λόγια που ειπώθηκαν, Εκδόσεις Ροές

Ως αναγνώστες οφείλουμε να ευχαριστήσουμε τις εκδόσεις Ροές για την σπουδαία αυτή έκδοση, για την ανάδειξη αυτού του μοναδικού συγγραφέα που λίγοι εξ ημών γνωρίζαμε αλλά πλέον γνωρίζουμε. Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό δείγμα μιας λογοτεχνίας που έχει ως επίκεντρο τις ανθρώπινες αδυναμίες και την αδύναμη ανθρώπινη φύση. Αν δεν γνωρίζαμε τον συγγραφέα, θα μπορούσαμε να συμπεράνουμε πως πρόκειται για έναν συγγραφέα που προέρχεται από κάποια χώρα της ευρύτερης Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ο Ελίν Πελίν, εκπρόσωπος μιας άγνωστης αλλά εξαιρετικής σχολής που αξίζει να αναδειχθεί περισσότερο, αφηγείται εδώ σε αυτά τα γεμάτα συναίσθημα και πόνο διηγήματα τη ζωή στην ύπαιθρο, τις σχέσεις των ανθρώπων και τις δυσκολίες που αυτές περνούν.Περισσότερα

Άλλαν Πέρσυ, Φρίντα Κάλο: 60 μαθήματα για μια ελεύθερη ζωή, Εκδόσεις Πατάκη

Η ζωή της γυναίκας είναι αγάπη, πόνος και αφοσίωση είπε ο δάσκαλος Μπαλζάκ. Δεν υπάρχει καλύτερη ρήση που να αποτυπώνει τη ζωή της Φρίντα Κάλο, μίας από τις πιο υπέροχες αλλά και πονεμένες γυναίκες- παρουσίες που σημάδεψαν την τέχνη του 20ου αιώνα. Ο Άλλαν Πέρσυ, γνωστός για την σειρά βιβλίων με θέμα κορυφαίες προσωπικότητες, εδώ καταπιάνεται με μια γυναίκα σύμβολο που άφησε εποχή στον καλλιτεχνικό χώρο. Ο ίδιος βέβαια μέσα από την πολυτάραχη ζωή της μας προσφέρει μαθήματα που αντλεί από τα όσα η ίδια πέρασε. Πρόκειται για μια μαχήτρια της ζωής, ένα πλάσμα που  άντεξε στον πόνο και την θλίψη και με την τέχνη της βγήκε νικήτρια και μπόρεσε να κατακτήσει το παγκόσμιο στερέωμα.Περισσότερα

Édouard Levé, Αυτοχειρία, Εκδόσεις Κείμενα

Η αυτοκτονία κρίνεται ενίοτε ως μια πράξη δυσερμήνευτη και από πολλούς κατακριτέα με την έννοια πως ο άνθρωπος δεν έχει το δικαίωμα να αφαιρέσει τη ζωή του και πως οφείλει να περιμένει το τέλος του όταν αυτό έρθει. Για όλους όμως εκείνους τους ανθρώπους, γυναίκες και άντρες, που για διάφορους δικούς τους προσωπικούς λόγους αποφάσισαν το απονενοημένο διάβημα, πώς θα μπορούσε κάποιος να τους πείσει να μην το πράξουν; Ποιος έχει την δύναμη και το κουράγιο να αντιμετωπίσει το τέλμα στο οποίο έχει περιέλθει όταν όλα για εκείνον ή εκείνη δεν σημαίνουν τίποτα και η αυτοχειρία είναι η μόνη απελευθέρωση και λύτρωση; Ο συγγραφέας καταγράφει τις ίδιες του τις ανησυχίες, καταθέτει το χρονικό των γεγονότων που τον οδήγησαν εκεί, θυμάται και καταμαρτυρά στιγμές βάζοντας τον εαυτό του σε ρόλο αφηγητή σαν να ήταν εκείνος ένας τρίτος.Περισσότερα

Κορνήλιος Καστοριάδης, Η αρχαία ελληνική δημοκρατία και η σημασία για μας σήμερα, Εκδόσεις Ύψιλον

Ο χρυσός αιώνας του Περικλή θεμελίωσε αναμφίβολα ένα πολίτευμα το οποίο μέχρι σήμερα συνεχίζει να αποτελεί φάρο δικαιοσύνης και ευνομίας, ένα πολίτευμα που αποτελεί την μόνη σανίδα σωτηρίας απέναντι σε κάθε προσπάθεια υποτροπής της εκάστοτε εξουσίας. Το πολίτευμα αυτό δεν είναι άλλο από την περίφημη δημοκρατία που θεσπίστηκε από τον Κλεισθένη και αποτελεί για πολλά έθνη κληρονομιά ανεκτίμητη και πολύτιμη ως προς την ίδια τους την συνέχεια και ύπαρξη. Ο Κορνήλιος Καστοριάδης, αυτός ο σπουδαίος Έλληνας στοχαστής, ανατρέχει με μία του ομιλία επί ελληνικού εδάφους στο παρελθόν και στην σημασία που έχει η αρχαία ελληνική δημοκρατία για εμάς σήμερα. Ξεδιπλώνει με εξαιρετικό τρόπο όλο το φάσμα των επιχειρημάτων με ευγλωττία και σαφήνεια, σβήνοντας κάθε ικμάδα αμφιβολίας για το αν η δημοκρατία είναι το πλέον ενδεδειγμένο πολίτευμα σε αντίθεση με άλλα.Περισσότερα

Η Ελλάδα του Ελύτη, Εκδόσεις Ίκαρος

Στον μεγάλο Νομπελίστα του Άξιον Εστί ανήκουν πολλά αποφθέγματα που καταδεικνύουν την αγάπη του για τον τόπο που λέγεται Ελλάδα, για την οικουμενική Ελλάδα της γνώσης, της παιδείας, της νέας και της αρχαίας κληρονομιάς των προγόνων μας. Ο Οδυσσέας Ελύτης υπήρξε και συνεχίζει, μέσα από την ποίησή του και τα γραπτά του που παραμένουν διαχρονικά, να αποτελεί φάρο για τα ελληνικά γράμματα, ένας άνθρωπος που πολέμησε στον Δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο, ένας στοχαστής που με την ποίησή του και χάρη στην μελοποίηση των στίχων του από κορυφαίους δημιουργούς όπως ο μοναδικός Μίκης Θεοδωράκης, ξαναέμαθε τον σύγχρονο Έλληνα τι θα πει ποίηση. Στα αποσπάσματα των κειμένων που έχει επιμεληθεί και ανθολογήσει με εξαιρετική φροντίδα η Ιουλίτα Ηλιοπούλου, ο αναγνώστης έρχεται σε επαφή με τον καίριο και πλούσιο λόγο ενός ποιητή και φιλοσόφου όπως υπήρξε ο Οδυσσέας Ελύτης, στον οποίο χρωστάμε πολλά ως έθνος.Περισσότερα

Καμέλ Νταούντ, Ζαμπόρ ή Οι ψαλμοί, Εκδόσεις Πατάκη

Ο συγγραφέας του “Μερσώ, ο άλλος Ξένος” Καμέλ Νταούντ συνεχίζει με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο την παράδοση του Νομπελίστα Καμύ και για αυτό ίσως αφιέρωσε σε εκείνον το πρώτο του βιβλίο ως ελάχιστο φόρο τιμής σε αυτόν τον πολύ σπουδαίο στοχαστή και συγγραφέα που από ό,τι φαίνεται τον έχει επηρεάσει. Εδώ επανέρχεται με ένα βιβλίο/χείμαρρο σκέψεων και καταθέσεων, ένα βιβλίο αφιερωμένο σε αναγνώσματα, ένα βιβλίο ύμνο στη γνώση που αποτελεί πυξίδα πολιτισμού και παιδείας. Ο Καμέλ Νταούντ ξετυλίγει το κουβάρι μιας ζωής που ίσως να είναι η δική του, πρόκειται για μία εξομολόγηση μέσω των βιβλίων και θυμίζει όλο το σκηνικό πάνω στο οποίο χτίζει την αφήγησή του ένα επεισόδιο βιβλικό μιας και μέσα στο κείμενο εντάσσει την θρησκεία και τους ψαλμούς. Με πίστη, θάρρος, δεξιότητα και τρυφερότητα παραδίδει στον αναγνώστη ένα εξαιρετικό βιβλίο και αποδεικνύει πως δεν έλαβε τυχαία το βραβείο του πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα.Περισσότερα

Kim Thuy, Ρού, Εκδόσεις Άγρα

“Γνώρισα γονείς που το βλέμμα τους είχε σβήσει, σε ορισμένους υπό το βάρος του σώματος κάποιου πειρατή, σε άλλους κατά τη διάρκεια της υπερβολικά μακρόχρονης κομμουνιστικής αναμόρφωσης στα στρατόπεδα, όχι τα στρατόπεδα του πολέμου εν μέσω πολέμου αλλά αυτά της ειρήνης, μετά τον πόλεμο”. Πρόκειται για μία από τις πολλές καταγραφές της συγγραφέως Kim Thuy, που σε πρώτο πρόσωπο απευθύνεται σε όλους εμάς τους αναγνώστες και καταθέτει τις εμπειρίες μιας ολόκληρης ζωής, μιας ζωής στα χαρακώματα της μνήμης. Αναμνήσεις, πληγές, έρωτες, οι περιγραφές της είναι ζωντανές σαν την ίδια της την σάρκα, μιλούν από μόνες τους και εμείς στεκόμαστε θεατές ενός μονολόγου θεατρικού που αγγίζει κάθε σημείο του σώματος και του πνεύματος.Περισσότερα

C.S. Forester, Ο καλός ποιμένας, Εκδόσεις Οξύ

Βρισκόμαστε μέσα στη δίνη του πολέμου, ο κόσμος που γνωρίζαμε δυστυχώς αλλάζει. Μαίνεται ένας Δεύτερος Παγκόσμιος πόλεμος που η ανθρωπότητα νόμιζε πως δεν θα επαναλαμβανόταν, καθώς μόλις 20 χρόνια πριν είχε τελειώσει ένας άλλος αιματηρός Πρώτος Παγκόσμιος πόλεμος, οι συνέπειες και οι πληγές του οποίου δεν είχαν ακόμα κλείσει. Εδώ βρισκόμαστε ενώπιον μιας νέας κρίσης, ακόμα μεγαλύτερης καθώς οι συγκρούσεις είναι ακόμα πιο ισχυρές, οι δυνάμεις που επιστρατεύονται έχουν αναβαθμιστεί τεχνολογικά και η περίπτωση του Τζορτζ Κράους, διοικητή του αμερικανικού αντιτορπιλικού, είναι ένα από τα παραδείγματα της διαμάχης που είναι διαμάχη ζωής και θανάτου για την επιβίωση σε έναν κόσμο σκληρό, άγριο και δίχως καμία διάθεση συμβιβασμών. Καθένας παίζει το δικό του ζάρι και αναμένει την κίνηση ή μάλλον την λάθος κίνηση του αντιπάλου για να κερδίσει την παρτίδα.Περισσότερα