Δημοσιεύτηκε στισ

Σε αναζήτηση εαυτού μετά από μια σκληρή εμπειρία (Toni Morrison, Ο γυρισμός, Εκδόσεις Παπαδόπουλος)

Η Μόρισον, στην οποία άξια απονεμήθηκε το Νόμπελ το 1993 για την ενασχόλησή της με ποικίλα θέματα της ανεξήγητης πολλές φορές ανθρώπινης φύσης, σκιαγραφεί και ζωγραφίζει με λέξεις την προσωπογραφία ενός ανθρώπου που συμπυκνώνει, αν μη τι άλλο, πληγές της ίδιας της Αμερικής. Αναμφίβολα τις πληγές του πολέμου και της μετατραυματικής εμπειρίας στρατιωτών που έφυγαν για το μέτωπο χωρίς να γνωρίζουν ουσιαστικά τον ρόλο τους, μιας χώρας που έστειλε τα παιδιά της σε έναν πόλεμο ανούσιο, αυτόν της Κορέας και σε τόσους άλλους – Βιετνάμ, Ιράκ, Αφγανιστάν – και που κανείς δεν γνωρίζει ποιοι οι λόγοι της παρέμβασης σε απομακρυσμένες περιοχές. Αθώα ψυχή και ο Φρανκ πληρώνει το τίμημα της εκεί παρουσίας του, προσπαθεί να λυτρωθεί για το έγκλημα που διέπραξε εν γνώσει του μεν αλλά στο οποίο οδηγήθηκε θολωμένος από τα γεγονότα δε και την πάλη με τα φαντάσματα που έπρεπε να αποδιώξει. “Τι σόι άντρας είναι” θα αναρωτηθεί και αυτή η ερώτηση στροβιλίζεται συνεχώς σαν τυφώνας στο βασανισμένο μυαλό του. Και η απάντηση πλανάται και αιωρείται δίχως να μπορεί να δοθεί, ο ίδιος μοιάζει να μην κατανοεί, να καθίσταται αδύνατος να ερμηνεύσει την αποτρόπαιη πράξη του.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

J. M. Coetzee, Ατίμωση, Εκδόσεις Διόπτρα

Με οδηγό τον Λόρδο Μπάιρον και την ιστορία της Νότιας Αφρικής, ο Νομπελίστας Τζον Μάξγουελ Κούτσι αφηγείται τη ζωή του καθηγητή Ντέιβιντ Λούρι σε μια περίοδο ιδιαίτερα τεταμένη καθώς η Νότια Αφρική βρίσκεται σε ιστορικό μεταίχμιο. Τα σημάδια της σύγκρουσης μεταξύ λευκών και μαύρων, απόρροια της πολιτικής του απαρτχάιντ δεν σταματάνε από τη μία μέρα στην άλλη και η ιστορία της κόρης του καθηγητή, της Λούσι είναι το απόλυτο παράδειγμα σε μια χώρα που μαστίζεται από ρατσισμό και άκρατη βία, μια βία που εκδηλώνεται σε όλες τις εκφάνσεις της και δίχως να κρύβεται. Ο Κούτσι διεισδύει με τον αριστοτεχνικό τρόπο που έχει στην αφήγηση και έχουμε την τύχη να έχουμε στα χέρια μας ένα μυθιστόρημα βραβευμένο, το οποίο επανεκδίδεται 25 χρόνια μετά την πρώτη του κυκλοφορία για να επιβεβαιώσει πόσο σημαντικός είναι για τα γράμματα ο Κούτσι και πόσο δίκαια βραβεύτηκε με Booker το συγκεκριμένο βιβλίο το 1999. Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Χορεύοντας με τον δαίμονα και τους νεκρούς (Gustave Flaubert, Η γυναίκα του κόσμου και άλλες ιστορίες, Εκδόσεις Gutenberg)

Στο επίμετρο στο τέλος του βιβλίου γραμμένο από τον επιστήθιο φίλο του Maxime du Camp μαθαίνουμε πολλά στοιχεία για τον φιλάσθενο νεαρό Φλωμπέρ, τις κρυφές χάρες του, την μεγαλοφυΐα του, τις αδυναμίες του και με αυτόν τον τρόπο γινόμαστε κοινωνοί των νεανικών του χρόνων και των γεγονότων που επηρέασαν την πρώιμη γραφή του. Στα διηγήματα αυτά ο νεαρός Φλωμπέρ, τα οποία ειρήσθω εν παρόδω ανακοινώνουν όλα αυτά που θα επακολουθήσουν στα ύστερα μυθιστορήματά του όπως «Η Μαντάμ Μποβαρύ», «Μπουβάρ και Πεκισέ», «Ο πειρασμός του Αγίου Αντωνίου», είναι κυριευμένος από την εικόνα του θανάτου. Όλα τα διηγήματα χαρακτηρίζονται από έναν δραματικό τόνο που είναι έκδηλος και εξουσιάζει τον αναγνώστη καθιστώντας τον και αυτόν έρμαιο των πιο σκοτεινών δυνάμεων της μη ζωής και της ανυπαρξίας του πληγωμένου από τη ζωή συγγραφέα. Μπροστά στην προσωπική του φιλάσθενη φύση φαίνεται πως ο ίδιος ο Φλωμπέρ δηλώνει ανίκανος να ανταπεξέλθει και η εικόνα του θανάτου του στοιχειώνει το μυαλό και ακυρώνει τις επιθυμίες του.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Άλεξ Καπύ, Λεόν και Λουίζ, Εκδόσεις Βακχικόν

Η γαλλική λογοτεχνία, με τις ιστορίες που πλάθουν οι συγγραφείς που την εκπροσωπούν, χαρίζει μέσα στους αιώνες στιγμές μοναδικής αναγνωστικής απόλαυσης στους αναγνώστες. Από την εποχή του Chretien de Troyes τον 12ο αιώνα, που θεωρείται ο πρώτος γάλλος μυθιστοριογράφος μέχρι και το σήμερα, ο γαλλικός λογοτεχνικός κόσμος είναι πλούσιος σε αφηγήσεις παντός τύπου. Είναι μία περιπέτεια εξαίρετου κάλλους, ένας γοητευτικός περίπατος που συνεχίζει να μας συνεπαίρνει. Είναι πάντα επίκαιρη η γαλλική λογοτεχνία και πάντα μία συναρπαστική αφορμή να την ανακαλύπτουμε καθώς ξεδιπλώνεται με τον ανθρωποκεντρικό αλλά και ρομαντικό της χαρακτήρα. Η γαλλική λογοτεχνία είναι ακόμα ζωντανή, παρούσα και πάντα με ένα καινούργιο πρόσωπο μέσω των σύγχρονων πρωταγωνιστών της, όπως είναι ο Άλεξ Καπύ. Το μυθιστόρημα Λέον και Λουίζ έχει ένα άρωμα εποχής, όχι μόνο ως προς την ιστορία αλλά και ως προς την ατμόσφαιρα της γραφής και του ύφους.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Όταν έρωτας και φύση πρωταγωνιστούν (Γιάκομπσεν, Μόγκενς, Εκδόσεις Ροές)

Συγγραφέας, ποιητής, καλλιτέχνης, ο Γιάκομπσεν κινείται στα χνάρια του συμπατριώτη του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Ο αφηγηματικός του οίστρος είναι τόσο διαχυτικός, η λογοτεχνική του πινελιά τόσο πολύχρωμη και θελκτική που η νουβέλα του “Μόγκενς” καθίσταται ένα απαραίτητο σύγγραμμα, ένα φιλοσοφικό παραμύθι, μία σαγηνευτική εξωτερίκευση των πνευματικών ανησυχιών του συγγραφέα και μία ερωτική ψυχολογική ανάλυση που κανείς δεν πρέπει να χάσει με κανέναν τρόπο. Γραμμένο το 1872, σε ηλικία μόλις 25 χρονών η νουβέλα αυτή αποκαλύπτει το αστείρευτο έμφυτο ταλέντο ενός καταραμένου δημιουργού – δυστυχώς πεθαίνει μόλις σε ηλικία 38 ετών – ενός ανθρώπου που μοιάζει να γράφει με όρους ζωγραφικής σχηματίζοντας με τον λόγο του ηχοχρώματα ψυχής μοναδικής ομορφιάς και αξίας.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Γεώργιος Νικ. Σχορετσανίτης, Η τραγική ζωή του Χανς Φάλαντα, Εκδόσεις Οδός Πανός

Ο Χανς Φάλαντα αποτελεί αδιαμφισβήτητα έναν εκ των κορυφαίων συγγραφέων του 20ου αιώνα, είναι ένας συγγραφέας που σημάδεψε τη λογοτεχνία γιατί πρώτα από όλα σημαδεύτηκε ο ίδιος από την ιστορία και τα πολιτικά γεγονότα. Οι εθισμοί του στο οινόπνευμα και τα ναρκωτικά, ο εγκλεισμός του στη φυλακή από το ναζιστικό καθεστώς αλλά και σε ψυχιατρική κλινική δεν του στέρησαν σε καμία περίπτωση το μοναδικό προνόμιο να μας χαρίσει συγκλονιστικά μυθιστορήματα που συνεχώς μεταφράζονται, στα ελληνικά τα τελευταία χρόνια, και τα οποία αποτελούν ορόσημο και σημείο αναφοράς μιας τόσο ταραγμένης εποχής. Ο Φάλαντα σε πολλά από τα μυθιστορήματά του εντάσσει τον εαυτό του και άρα μας προσφέρει ιστορίες με βιωματικό κυρίως χαρακτήρα, αυτοβιογραφικά στιγμιότυπα μιας ζωής πολυτάραχης που ξεδιπλώνεται με τόση δεξιοτεχνία από τον συγγραφέα Γεώργιο Νικ. Σχορετσανίτη. Ο τελευταίος παραθέτει με εξαιρετικό τρόπο όλο το φάσμα των όσων του συνέβησαν και μας επιτρέπει να τον αναγνώσουμε για να τον κατανοήσουμε.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Η ανάγκη για αλλαγή γραμμής και ο ρόλος της εξουσίας (Carlos Fuentes,Ο Νίτσε στο μπαλκόνι, Εκδόσεις Κλειδάριθμος)

“Τον γνώρισα τυχαία. Ήταν μια νύχτα κάτι περισσότερο από ζεστή, ήταν μια νύχτα βασανιστική, που κολλούσε πάνω σου, μια νύχτα δίχως στιγμή ανάπαυσης. Απ’ αυτές τις νύχτες που δεν απαλύνουν τη ζέστη της ημέρας αλλά αντίθετα την αυξάνουν. Λες και η μέρα συσσώρευε τη θερμότητά της, ώρα με την ώρα, για να την εξαπολύσει όλη μαζεμένη στο σβήσιμο του δειλινού και να την παραδώσει, σαν μια νύφη μελανή και κηλιδωμένη, στην ατέρμονη νύχτα”. Σε ένα Μεξικό που κλονίζεται από ένα έντονο αίσθημα για αλλαγή και επανάσταση και όλα βρίσκονται εν μέσω τρικυμίας πολιτικής και κοινωνικής, ο αφηγητής ανταμώνει με έναν άνδρα, παράξενο και εκκεντρικό που αποκαλύπτεται πως είναι ο φιλόσοφος του 19ου αιώνα, Νίτσε. Με τη βοήθειά του και με συντροφιά τις απόψεις του, ο αφηγητής καταθέτει όσα συμβαίνουν στο Μεξικό που σιγοβράζει από τις εξελίξεις ενώ στη πορεία φλέγεται από δολοφονίες, ανατροπές προσώπων, εξαφανίσεις και πολιτική αστάθεια. Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Thomas Cantaloube, Φούγκα για ένα προτεκτοράτο, Εκδόσεις Πόλις

Χρειάζεται δεξιοτεχνία και γνώση της ιστορίας καθώς και της αστυνομικής πλοκής αλλά και του πώς να παντρεύεις τόσο αρμονικά τα δύο στοιχεία αυτά ώστε να μπορείς να γράψεις ένα ακόμα πιο συναρπαστικό μυθιστόρημα από το προηγούμενο, εννοώ το Ρέκβιεμ για μια Δημοκρατία, πάλι από τις εκδόσεις Πόλις. Ο Τομά Κανταλούμπ είναι ένας αριστοτέχνης του λόγου και της αφήγησης και αγγίζει τον αναγνώστη από την πρώτη έως την τελευταία σελίδα σε ένα μείγμα αγωνίας και ιστορίας/πολιτικής, ένα είδος μείγματος στο οποίο οι Γάλλοι συγγραφείς έχουν χτίσει τη δική τους σχολή χρόνια τώρα. Αυτό βέβαια που είναι η βάση ώστε να προκύψει ένα τόσο εξαιρετικό μυθιστόρημα είναι ένα κομμάτι έρευνας από τη μεριά του συγγραφέα καθώς από τις σημειώσεις του βιβλίου ο αναγνώστης μπορεί να καταλάβει πόσο έχει εντρυφήσει ο Κανταλούμπ σε αυτό που ονομάζουμε πολιτικό νουάρ. Η μετάφραση του Δημήτρη Δημακόπουλου είναι το κερασάκι στην τούρτα μιας εξαιρετικής εκδοτικής συνταγής για μια ακόμα φορά από τις εκδόσεις Πόλις.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Η εφεύρεση ενός αινιγματικού και μοναχικού ανθρώπου (Λουίτζι Πιραντέλο, Ο μακαρίτης Ματία Πασκάλ, Εκδόσεις Μεταίχμιο)

Ο Λουίτζι Πιραντέλο μιλάει δια στόματος Ματία Πασκάλ για έναν άνθρωπο που είναι όμηρος ενός διττού εαυτού, μιας δραματικής συγκυρίας που τον βρίσκει αιχμάλωτο της ίδιας του της ύπαρξης ή της ανυπαρξίας. Ως Ματία Πασκάλ θα βιώσει την απαξίωση από την ίδια του τη γυναίκα και πεθερά μετά τον αιφνίδιο θάνατο του πατέρα του. Θα προσπαθήσει να ορθοποδήσει μέσα σε ένα περιβάλλον εχθρικό όπου όλοι τον έχουν ξεγραμμένο, δεδομένο και παραμελημένο. Είναι σκιά του εαυτού του, αγωνίζεται να εκπροσωπήσει το είναι του και να δηλώσει την παρουσία του αλλά στην πραγματικότητα καθίσταται υποχείριο τόσο του πονηρού Μαλάνια που διαχειρίζεται τη μεγάλη περιουσία του πατέρα του όσο και της πεθεράς του με την οποία η σχέση είναι συνεχώς συγκρουσιακή. Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Karl Alfred Loeser, Ρέκβιεμ, Εκδόσεις Κλειδάριθμος

Όπως στην περίπτωση του Μοράβια όπου ένα του βιβλίο ανακαλύφθηκε τυχαία σε μια βαλίτσα, το ίδιο συνέβη και εδώ αλλά με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Το κοινό είναι πως έχουμε ως αναγνώστες, όπως και στην περίπτωση του Μοράβια, ένα βιβλίο το οποίο ήταν κρυμμένο για πάνω από πέντε δεκαετίες. Τώρα το έχουμε στα χέρια μας χάρη στις εκδόσεις Κλειδάριθμος που το μετέφρασαν στα ελληνικά, όπως συνέβη και με τα βιβλία του Μπόσβιτς, δείγματα όλα μιας λογοτεχνίας του μεσοπολέμου που δεν μπορεί να αφήσει κανέναν και καμία ασυγκίνητο. Το μυθιστόρημα αυτό αποτυπώνει έκδηλα και με γλαφυρό τρόπο όλη αυτή την ατμόσφαιρα του αντισημιτισμού – Εβραίος ήταν ο ίδιος ο συγγραφέας καθώς και ο αδερφός του – όλο αυτό το πολεμικό πλαίσιο στην γερμανική κοινωνία που φλεγόταν από ρατσισμό έχοντας προηγουμένως φορτώσει στους Εβραίους την οδυνηρή ήττα της χώρας στον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο. Είναι ένα μυθιστόρημα πολυεπίπεδο και με ισχυρούς συμβολισμούς, είναι ένα μυθιστόρημα που ενέχει και πολλά στοιχεία αυτοβιογραφικά και αυτό το εξηγεί εξαιρετικά στο επίμετρο του βιβλίου ο εκδότης Πέτερ Γκράαφ. Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Μιλώντας για τις δοκιμασίες του ανθρώπου και την έννοια του ασυνείδητου (John Steinbeck, Το μαργαριτάρι, Εκδόσεις Παπαδόπουλος)

Πρόκειται για μια ιστορία που εμπεριέχει τον αριθμό δύο, αναφέρεται δηλαδή σε ένα δίδυμο που θα μπορούσε να μας θυμίζει την ιστορία του Αδάμ και της Εύας. Αποτελεί ένα δίδυμο σαφέστατα αρχετυπικό που οδηγεί σε πολλά συμπεράσματα για την ιστορία των πρωτόπλαστων και πόσο οι δύο πάλεψαν με το δικό τους ασυνείδητο, τις σκέψεις τους, τις μεταξύ τους αντιδικίες, την αγάπη τους και τον διωγμό τους. Αυτό το μαργαριτάρι που μνημονεύει ο συγγραφέας θα μπορούσε στα μάτια ενός απλού ανθρώπου να είναι το μήλο που αποτέλεσε την αφορμή για την εκδίωξη των πρωτόπλαστων, δηλαδή ένα αντικείμενο επικίνδυνο που μόνο δεινά φέρνει και σε καμία περίπτωση ευτυχία.Περισσότερα

Δημοσιεύτηκε στισ

Λετίσια Κολομπανί, Ο χαρταετός, Εκδόσεις Πατάκη

Η παγκόσμια καταγραφή για την βία κατά των γυναικών αλλά και για τον τρόπο αντιμετώπισής τους στον χώρο εργασίας όσο και για την εκπαίδευσή τους δεν είναι καθόλου ενθαρρυντική – καθόλου τυχαίες οι αποκαλύψεις τον τελευταίο καιρό – και καταδεικνύει πως έχουμε πολύ δρόμο να διανύσουμε για την πραγματική ισότητα των φύλων, όχι στα χαρτιά αλλά στην πράξη. Το βιβλίο της Κολομπανί είναι μια γροθιά στο στομάχι για τον σύγχρονο κόσμο και τον τρόπο συμπεριφοράς απέναντι στο “ασθενές φύλο”, κάτι βέβαια που τείνει να γίνει κανονικότητα. Μετά την πλεξούδα που έκανε μεγάλη εντύπωση, η Λετισιά Κολομπανί γράφει ένα ακόμα πιο ισχυρό σε νοήματα βιβλίο θέτοντας πάντα στο επίκεντρο το θέμα γυναίκα και την ανάγκη να χειραφετηθεί, ειδικά σε χώρες όπως η Ινδία όπου η κατάσταση είναι δυστυχώς τραγική. Περισσότερα